Εγγραφείτε στο Newsletter!!
 
ΑΡΘΡA  >> Ψυχολογία & Ψυχιατρική >> Ειδικές φοβίες: Τι είναι και πώς αντιμετωπίζονται


img_5b2a9fc2e4b41.jpg

Ο έντονος και επίμονος φόβος, υπέρμετρος και παράλογος, ο οποίος εκλύεται από την παρουσία ή την αναμονή παρουσίας ενός συγκεκριμένου αντικειμένου ή μιας κατάστασης.

Υπάρχουν συγκεκριμένοι τύποι φοβίας όπως:

•Φοβία περιβάλλοντος: αστραπές, γκρεμοί, ύψη

•Καταστασιακή φοβία: ταξίδια με αεροπλάνο, χρήση ανελκυστήρα, κλειστά μέρη, κ.α.

•Φοβία ένεσης, αίματος, τραύματος

•Ζωοφοβία

•Φοβία άλλου τύπου: αποφυγή καταστάσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πνιγμονή (π.χ. φόβος κατάποσης), σε εμετό ή μετάδοση ασθένειας

Ο φόβος δεν θα πρέπει να συγχέεται με τη φοβία, η οποία είναι η διαταραχή που το άτομο κατακλύζεται από έναν παράλογο και επίμονο φόβο για ένα συγκεκριμένο αντικείμενο ή κατάσταση. Το άτομο έχει επίγνωση ότι ο φόβος του είναι παράλογος, ωστόσο αδυνατεί να τον ελέγξει και επιλέγει να τον αποφύγει, πράγμα που πολλές φορές επηρεάζει την καθημερινή του ζωή.

Οι ειδικές φοβίες ανήκουν στην κατηγορία των αγχωδών διαταραχών και η διάγνωση αφορά στα παρακάτω κριτήρια:

  • Το άτομο βιώνει έντονο και διαρκή φόβο για ένα αντικείμενο ή μια κατάσταση για διάστημα τουλάχιστον ενός μήνα
  • Η έκθεση του ατόμου στο αντικείμενο του φόβου συνοδεύεται σχεδόν πάντα από έντονο άγχος, που μπορεί να φτάσει και σε προσβολή πανικού
  • Το άτομο αναγνωρίζει ότι ο φόβος του είναι υπέρμετρος και παράλογος
  • Το άτομο αποφεύγει ολοκληρωτικά ή υπομένει με έντονο άγχος το φοβικό αντικείμενο ή την φοβική κατάσταση
  • Τα συμπτώματα του ατόμου δεν εξηγούνται καλύτερα από κάποια άλλη ψυχική διαταραχή

Αιτίες

Κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί πολλές θεωρίες οι οποίες προσπάθησαν να εξηγήσουν τη συγκεκριμένη διαταραχή. Φαίνεται πως οι ειδικές φοβίες σε κάποιες περιπτώσεις προέρχονται από κληρονομικούς και γενετικούς παράγοντες και σε κάποιες άλλες είναι απόκτημα αρνητικών εμπειριών του ατόμου (π.χ. το δάγκωμα σκύλου σε μικρή ηλικία μπορεί να προκαλέσει φοβία με σκύλους και στην ενήλικη ζωή).

Παράγοντες διαιώνισης

Ένα άτομο με ειδική φοβία βρίσκεται, χωρίς να το αντιλαμβάνεται πλήρως, σε μια κατάσταση υπερεπαγρύπνησης εκλαμβάνοντας με υπερβολικό τρόπο την ενδεχόμενη απειλή. Έτσι πολλές φορές καταφεύγει σε κάποιες συμπεριφορές ασφαλείας προκειμένου να μη βιώσει αυτό το έντονο συναίσθημα του φόβου. Τέτοιες συμπεριφορές μπορεί να είναι το να φροντίζει να έχει πάντα ένα κοντινό του άτομο μαζί σε μια φοβική περίσταση ή το να αποφεύγει οτιδήποτε σχετίζεται με το αντικείμενο του φόβου του (π.χ. αυτοκίνητα, αν φοβάται ότι θα συμβεί ατύχημα).

Η συμπεριφορά αυτή του ατόμου έχει ως αποτέλεσμα να παίρνει προσωρινή ικανοποίηση για το γεγονός ότι δεν ήρθε αντιμέτωπο με τον φόβο του, ωστόσο έχει μακροπρόθεσμο κόστος στην ψυχολογία του επειδή δεν μπαίνει ποτέ στη διαδικασία να τον αντιμετωπίσει, διαιωνίζοντας έτσι την φοβία του.

Θεραπεία

Στην αντιμετώπιση των φοβιών φαίνεται πως η καταλληλότερη θεραπεία γίνεται μέσω της Γνωσιακής – Συμπεριφορικής προσέγγισης. Ο θεραπευτής σε συνεργασία με τον θεραπευόμενο δουλεύουν τις αρνητικές σκέψεις (γνωσίες) γύρω από την φοβία του και εφαρμόζουν μία ποικιλία συμπεριφορικών τεχνικών για την πλήρη αντιμετώπισή της.

--------------------------------------------------------------------------------

Nutri - Care

Λ. Αλεξάνδρας 192β - Αμπελόκηποι

Λ. Ιασωνίδου 54β - Ελληνικό



Αρθρογράφος: Ευαγγελία Καφούνη, Ψυχολόγος

Click here to open the popup

Μην ξαναχάσετε ποτέ τα νέα του Nutri-Care

Εγγραφείτε στο Newsletter μας

Συμπληρώστε το email σας στο παρακάτω πεδίο και επιλέξτε Subscribe
Υποβολή